Zebranych na sali aktywnych działaczy polskiego środowiska na Litwie, licznych przyjaciół i sympatyków organizacji oraz gości przywitali Edyta Tamošiūnaitė i Waldemar Śliżewski, którzy wspólnie poprowadzili uroczystość.

„Szanowni Państwo, łączy nas dziś wyjątkowy grudniowy wieczór, który tworzy wspaniałą atmosferę jedności, kształtuje treściwą więź międzypokoleniową oraz daje możliwość wspólnego doświadczania ponadczasowego piękna polskich tradycji. Każdego roku w okresie adwentowym dzielimy się pięknem płynącym z Cudu Narodzenia Pańskiego. Bardzo dziękujemy, że Państwo jesteście dziś z nami.” – mówiła E. Tamošiūnaitė.

„Święty Jan Paweł II powiedział: „Niemowlę leżące w ubogim żłóbku: oto Boży znak. Jest to znak nadziei dla całej rodziny ludzkiej. Jest to znak mały i delikatny, skromny i milczący, ale bogaty w moc Boga”. Cieszymy się, że możemy wspólnie przeżywać te refleksyjne zimowe chwile oczekiwania na Święta Bożego Narodzenia” – dodał W. Śliżewski.

W sposób szczególny powitano proboszcza parafii pw. św. Kazimierza i Trójcy Przenajświętszej w Miednikach o. Józefa Makarczyka i ks. Jarosława Spirydowicza, proboszcza parafii pw. Najświętszego Serca Jezusowego w Podbrzeziu. Swoją obecnością na spotkaniu zaszczycili także posłowie na Sejm RL: minister sprawiedliwości Rita Tamašunienė prezes Rady Polonii Świata Jarosław Narkiewicz oraz Czesław Olszewski, ambasador Rzeczypospolitej Polskiej w Republice Litewskiej Konstanty Radziwiłł, mer Samorządu Rejonu Solecznickiego Zdzisław Palewicz, wieloletni prezes Związku Polaków na Litwie Michał Mackiewicz, pracownicy Wydziału Konsularnego Rzeczypospolitej Polskiej w Republice Litewskiej na czele z Dariuszem Wiśniewskim, przedstawicieli Akcji Wyborczej Polaków na Litwie – Związku Chrześcijańskich Rodzin w Rządzie Republiki Litewskiej: Kanclerz Ministerstwa Sprawiedliwości Lucyna Kotłowska, Wiceminister Gospodarki i Innowacji Waldemar Urban, wiceminister sprawiedliwości Barbara Aliasziawiczienie, wiceminister kultury Renata Kurmin. Powitano także radnych samorządów – rejonu wileńskiego, solecznickiego,trockiego, święciańskiego, szyrwinckiego i miasta Wilna, prezesów oddziałów i kół ZPL, prezesów polskich organizacji społecznych, dyrektorów polskich placówek oświatowych, kierowników zespołów artystycznych.

To był pracowity rok

„Niech będzie pochwalony Jezus Chrystus! Tym staropolskim przywitaniem witam wszystkich bardzo serdecznie, bo wszystko, co robimy, robimy w imię Boże.” – zwrócił się do wszystkich zebranych prezes Związku Polaków na Litwie, poseł do Parlamentu Europejskiego Waldemar Tomaszewski.

Prezes największej polskiej organizacji na Litwie dokonał krótkiego podsumowania minionego roku. „Było wiele sukcesów, ale też niepowodzenia, nie obeszło się bez straty naszych członków, ponad sto osób odeszło do Pana. Chciałbym w tym miejscu przypomnieć Krystynę Adamowicz, legendarną dziennikarkę, prezeskę stowarzyszenia „Zawsze wierni Piątce” oraz Edytę Szyszko, która była sekretarzem AWPL-ZChR, prezesem koła ZPL w Grzegorzewie, dyrektorem Zlotu Turystycznego Polaków na Litwie. Wszystkich, którzy odeszli w tym roku zostaną wspomnieni z imienia i nazwiska pod koniec naszej uroczystości, kiedy to zaśpiewamy dla nich wspólnie „Kolędę dla nieobecnych”. Ten rok miał wiele wydarzeń, bardziej i mniej wesołych, ale przede wszystkim był rokiem pracowitym dla naszej sztandarowej, ideowej i reprezentatywnej organizacji – Związku Polaków na Litwie. Był pracowity także dla innych polskich organizacji, których przedstawiciele są tutaj z nami. Wiele się robiło, dużo się działało, z czego większość to praca społeczna, z czego niezmiernie się cieszymy. W minionym roku odbyła się oczywiście nasza sztandarowa impreza – Parada Polskości w Wilnie, która już teraz odbywa się rok rocznie, w pierwszą sobotę maja. Cieszymy się, że udało się ją zorganizować, mimo braku wsparcia, samodzielnie, co bardzo podbudowuje nasze zdolności organizacyjne. Odbyły się także inne ważne imprezy, takie jak Rodzinny Zlot Turystyczny, Festyny Kultury Polskiej na Litwie, cykl imprez na Wileńszczyźnie upamiętniających kolejną 81 rocznicę operacji „Ostra Brama”. Wszystkie oddziały festyny organizują i to jest wielkie wyzwanie, ale też wielka przyjemność, że tę kulturę i mowę polską pielęgnujemy. Każdy członek ZPL w tej powyższej działalności społecznej widzi cząstkę swojej pracy.

Oświata to sprawa zasadnicza dla naszej tożsamości narodowej

Chciałem przy okazji podziękować wszystkim naszym społecznikom z organizacji polskich na Litwie, przede wszystkim z największej po ZPL organizacji – Macierzy Szkolnej na czele z Krystyną Dzierżyńską, którzy bardzo dużo robili dla utrzymania polskiej oświaty i jej pielęgnowania. To jest sprawa zasadnicza dla naszej tożsamości narodowej – przykład Litwy Kowieńskiej bardzo wyraźnie wskazuje, że bez mocnego polskiego szkolnictwa trudno utrzymać na długie dziesięciolecia polską tożsamość. Będąc przy temacie oświaty, niestety nie obeszło się bez spraw dla nas przykrych, gdyż ostatnio można zaobserwować tendencję wprowadzania pionów z językiem litewskim do szkół polskich. Tego nigdy nie było i musimy wspólnym wysiłkiem się temu sprzeciwić. Należy wspomnieć także o próbach wypychania języka polskiego z polskich szkół i na pewno nie będzie na to zgody. Jesteśmy za wielojęzycznością, jesteśmy lojalnymi obywatelami państwa litewskiego, ale też zastrzegamy sobie prawo do tego, by w pewnych odcinkach naszej pracy i działalności język polski dominował. Tak powinno być także w przypadku polskiego szkolnictwa. Standardem przed uzyskaniem niepodległości było to, że polska szkoła była polską nie tylko w języku nauczania, ale też funkcjonowania i nikt nawet nie pomyślał, że tam mógłby funkcjonować równoległe drugi język.

Podziękowania dla wszystkich razem i każdego z osobna

Szanowni Państwo, chciałbym wszystkim serdecznie podziękować: dziękuję Macierzy Szkolnej, dziękuję dyrektorom, nauczycielom, którzy tej polskości pilnują, dziękuję prezesom oraz członkom innych polskich organizacji na Litwie, które są nie mniej ważne jak te największe, które się wkomponowują w naszą zorganizowaną polską społeczność. Dziękuję za tę pracę, mnóstwo imprez, dziękuję kierownikom polskich zespołów, których mamy ponad sto, za ogromną pracę z naszą młodzieżą, pielęgnowanie kultury polskiej, polskiego języka. Serdecznie dziękuję wszystkim członkom Związku Polaków na Litwie, których mamy obecnie 9 tysięcy. Już samo członkostwo w ZPL jest wyzwaniem ze względu na prowadzoną niekiedy przeciwko ZPL nagonkę. Dziękuję wszystkim razem i każdemu z osobna, przede wszystkim prezesom oddziałów, których mamy 14, prezesom kół, których mamy prawie 250 – to jest ogromna sprawa na całą Litwę, aby tej polskości bronić, zachować ją i przekazać przyszłym pokoleniom, tak jak zrobili to nasi przodkowie. Otrzymaliśmy od nich tę polskość za darmo i musimy ją w mocnej kondycji przekazać ją młodemu pokoleniu.

Dziękując za tę pracę społeczną, życzę by tej satysfakcji z pracy nie zabrakło, aby motywacja zwiększała się, co jest bardzo ważne. Myślę, że wymienione wcześniej imprezy oraz ta dzisiejsza temu służą. Życzę także wszelkiej pomyślności w Waszych rodzinach, bo Polska, Polacy, polskość jest mocna przede wszystkim w silnej, polskiej rodzinie katolickiej. Życzę, aby w Waszych rodzinach panowała miłość, szczęście, wzajemny szacunek, życzę spokoju i pokoju, zarówno w Waszych sercach, jak i na całym świecie. Niech Pan Bóg pobłogosławi Polsce i Litwie oraz naszej Ojczyźnie Wileńszczyźnie.

Wasza polskość jest jak czyste złoto

„Szanowni Państwo, przede wszystkim oboje z żoną chcieliśmy bardzo serdecznie podziękować za to, że Państwo o nas pamiętają i że otrzymujemy od was zaproszenie. To jest dla nas naprawdę coś wspaniałego i bardzo, bardzo serdecznie za to dziękujemy. Bóg zapłać.” – mówił ambasador RP Konstanty Radziwiłł.

„Czujemy się tutaj naprawdę jak wśród przyjaciół, zarówno wśród członków Związku Polaków na Litwie, harcerzy i wszystkich innych organizacji, Macierzy Szkolnej, organizacji zawodowych, artystycznych. Widzimy tutaj tylu przyjaciół, wspaniałych ludzi, którzy są najlepszą reprezentacją polskości na świecie. To jest coś tak wspaniałego, że naprawdę serce się topi, jak jesteśmy tutaj z Wami. Bardzo, bardzo dziękuję. Jeszcze raz mogę Państwu powiedzieć: możecie być w takim najlepszym tego słowa znaczeniu dumni z siebie i z tego, co robicie. To jest naprawdę coś wielkiego. Ta polskość, którą tutaj przechowujecie jest najlepszej jakości, jest jak czyste złoto. Państwo mówią z takim nabożeństwem o Macierzy, a proszę mi wierzyć, tam w Macierzy wielu ludzi nie wie, jak krystalicznie czysta, jak wspaniała ta polskość jest właśnie tu, na czym ona polega. Wy kochacie Polskę 100 razy bardziej niż wielu, wielu ludzi w innych miejscach, którzy powinni się uczyć, jak Polskę i polskość kochać właśnie od Państwa. Proszę Państwa, to jest naprawdę coś wielkiego, możecie być dumni i bądźcie dumni w takim dobrym tego słowa znaczeniu. Nie chodzi o to, żeby na innych patrzeć, że są gorsi, ale wy jesteście po prostu najwspanialsi na świecie i tego naprawdę nie można nie zauważyć. Gratuluję i dziękuję, bo my w Macierzy możemy się od Państwa uczyć i uczymy się.” – mówił K. Radziwiłł.

Na zawsze pozostaniemy ambasadorami Polaków na Litwie

„Chcę również powiedzieć, że wyjechaliśmy stąd z żoną, ale pozostaniemy ambasadorami, ambasadorami Polaków na Litwie na zawsze, wobec rządu, wobec prezydenta i wobec całej Macierzy. Państwa sprawy są głęboko w naszych sercach i proszę mi wierzyć, naprawdę na każdym kroku staramy się ludziom wokół nas i tym zwykłym ludziom i tym ważnym ludziom przypominać o tym, że jest wielka grupa Polaków na Litwie, którzy wymagają również pomocy ze strony Macierzy i staramy się to przypominać na każdym kroku i będzie tak zawsze. Zbliżają się Święta Bożego Narodzenia i jeszcze raz życzę Państwu, żeby właśnie odczytać ich prawdziwą moc, prawdziwe znaczenie. Święta Bożego Narodzenia, niech będą Świętami Bożego Narodzenia w Waszych rodzinach, wśród Waszych znajomych, przyjaciół, wszędzie tam, gdzie mieszkacie, gdzie żyjecie i wtedy wszystko będzie dobrze. Dziękuję bardzo.” – dodał na zakończenie.

Związek Polaków na Litwie najważniejszym partnerem reprezentującym społeczność polską

Życzenia z okazji zbliżających się świąt Bożego Narodzenia złożył także konsul generalny Rzeczypospolitej Polskiej na Litwie Dariusz Wiśniewski: „Życzę, Wam jak najlepszęgo przeżycia tych świąt, by były prawdziwym spotkaniem z Bogiem, który zechciał stać się człowiekiem. Życzę dobrych, spokojnych świąt w gronie rodzinnym, w gronie przyjaciół.”

„Gratuluję Związkowi Polaków na Litwie wszystkich osiągnięć w tym kończącym się roku. Wcale nie ma ich mało i myślę, że możecie być Państwo z tych osiągnięć, z Waszej pracy, pracy społecznej dumni. Nie miejcie wątpliwości, że dla nas w ambasadzie, ale także i dla władz polskich, to Związek Polaków na Litwie jest najważniejszym partnerem reprezentującym społeczność polską tu na Litwie. Jest najliczniejszą organizacją, organizacją, która może poszczycić się różnymi osiągnięciami i w ostatnim roku, i w latach poprzednich. I to jest Wasza zasługa, to jest zasługa Was wszystkich, ale także myślę w dużej mierze zasługa tych, którzy prowadzą od kilku lat Związek Polaków na Litwie. I miałem okazję oglądać w różnych miejscach, widzieć pana prezesa Waldemara Tomaszewskiego, prezesów oddziałów, którzy po prostu wykonują tę codzienną pracę. Nie są od rozkazywania i pracy palcem wskazującym, tylko osobiście dbają, doglądają, patrzą. I pan prezes, jako prezes całego związku, i prezesi oddziałów, których spotykam jeżdżąc po Litwie. Bardzo Wam wszystkim Państwu za tę pracę, którą wykonujecie, serdecznie dziękuję.” – mówił.

Nieustająca gotowość do współpracy

„Wy wiecie lepiej niż ja, jakiego rodzaju wyzwania stoją przed organizacją, czy szerzej, przed społecznością polską na Litwie. Ja bym chciał zapewnić Was, że zarówno moi współpracownicy, konsulowie, wszyscy pozostali pracownicy ambasady chcemy być do Waszej dyspozycji. Jeżeli uważacie, że do czegoś możemy Wam się przydać, jeżeli chcecie przedyskutować z nami jakieś propozycje, które chodzą Wam po głowach, jakieś projekty, przedsięwzięcia, wiecie gdzie nas szukać, my jesteśmy zawsze do Waszej dyspozycji.

Dariusz Wiśniewski podsumowując rok swojego pobytu na Litwie powiedział: „Dla mnie Wilno i Wileńszczyzna składa się z samych zalet. Lista tych zalet jest długa, ale tą najważniejszą zaletą jesteście Wy, Wasza życzliwość, gościnność, serdeczność, której doświadczam praktycznie każdego dnia i za to serdecznie Wam dziękuję.”

Listy z życzeniami od najwyższych władz w Polsce

Do Związku Polaków na Litwie wpłynęły listy z życzeniami od m.in. od szefa Kancelarii Prezydenta RP Zbigniewa Boguckiego podsekretarz stanu Agnieszki Jędrzak, która w imieniu prezydenta Polski Karola Nawrockiego zapewniła, „że sprawy Polaków za granicą, w tym na dawnych Kresach Wschodnich, pozostają dla Pana Prezydenta niezwykle istotne. Jednym z celów na tę kadencję będzie rozwiązanie najbardziej palących kwestii, z jakimi borykają się Państwo na co dzień, a zwłaszcza ochrona polskiej tożsamości narodowej. Niezmiennie mogą Państwo liczyć na nasze wsparcie.” – napisano w liście.

Marszałek Sejmu RP Włodzimierz Czarzasty napisał m.in.: „Mimo dzielącej nas, czasami bardzo dużej odległości jest coś, co nas łączy i sprawia, że jesteśmy sobie bliscy. To nasze wspólne, wielowiekowe i przebogate dziedzictwo kulturalne, którego niezwykle istotną cześć stanowią nasze liczne piękne tradycje, także te świąteczne. I właśnie, zgodnie z jedną z tych najpiękniejszych tradycji, chciałbym zwrócić się do wszystkich Rodaków mieszkających na Litwie i życzyć im zdrowych, spokojnych, rodzinnych świąt.”

Poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej dr hab. Andrzej Zapałowski w swym liście zapewniał m.in. o swoim wsparciu dla Polaków na Litwie: „Zapewniam, że pamiętam o Was i o Waszej pracy, a także o wyzwaniach, z którymi się mierzycie. Mogą Państwo zawsze liczyć na moje wsparcie, życzliwość i gotowość do współdziałania.”

Ważnym i tradycyjnym punktem spotkania opłatkowego było przypomnienie aktywnych członków ZPL, którzy w tym roku odeszli do Pana. Podczas odczytywania listy zmarłych zabrzmiała „Kolęda dla nieobecnych”.

Gdzie jest opłatek, tam jest tożsamość narodu polskiego

Modlitwę poprowadził o. Józef Makarczyk, który przypomniał słowa św. Jana Pawła II: „Jan Paweł II powiedział takie dwa słowa: pamięć i tożsamość. To można odnieść do tego opłatka i do narodu polskiego. Gdzie jest opłatek, gdzie jest pamięć o nim, tam jest tożsamość narodu polskiego. Opłatek trafia wszędzie – i do więzienia, i na statek, i do samolotów, i do pracy. Gdziekolwiek jest Polak, tam jest i opłatek. Wiele jest takich pięknych wspomnień. Ludzie, którym zabrano ojczyznę, próbowano oderwać język, próbowano zabrać wszystko, to jednak tożsamość opłatkowa, ona zawsze była, gdzie dzielono się tym chlebem.” – mówił duchowny.

Po przemówieniach i koncercie nastąpiło wzruszające łamanie się opłatkiem. W tle brzmiały polskie kolędy, a zebrani składali sobie nawzajem życzenia, łamiąc się białym opłatkiem, symbolem miłości i pokoju.

Spotkanie uświetniły talenty oraz kunszt artystyczny Polskiego Zespołu Ludowego Pieśni i Tańca „Wilenka” pod kierownictwem Janiny Łabul oraz Renaty Juzokienė. Kolędy oraz pieśni świąteczne w wykonaniu młodzieży z Gimnazjum im. Władysława Syrokomli w Wilnie wprowadziły iście wigilijny nastrój.

Tekst: L24.lt, Fot. Wiktor Jusiel